Business as Brussual: De fiets!

IMG_0302 Villo!Bijna elke Nederlander heeft wel een fiets. Een oerdegelijke stadsfiets, een snelle racefiets, een stoere mountainbike, een relaxte opoefiets, een krotje om naar de studie te rijden, of een bakfiets vol kinderen of boodschappen. Wij Nederlanders houden van de fiets. Hoe staat het eigenlijk met de fiets in Brussel?

Er is veel aandacht voor de fiets in het Brusselse. Dat bleek bijvoorbeeld tijdens de Informele Transportraad op 7 oktober 2015, waar ministers en staatssecretarissen zich eensgezind schaarden achter de verklaring van het Luxemburgse voorzitterschap over de bevordering van de fiets als vervoersmiddel. Want, aldus de verklaring: ‘De fiets kan worden beschouwd als een schone, veilige, gezonde en duurzame manier om steden bereikbaar te houden.’ Nederland kreeg ruime gelegenheid zich te presenteren als fietsland en heeft aangeboden zijn expertise ten aanzien van de fiets als volwaardig alternatief transportmiddel – als onderdeel van een (smart) mobility mix – te delen.

Een mooie geste tijdens het Luxemburgse voorzitterschap om dit bij uitstek Nederlands vervoersmiddel als de fiets een podium geven. Die aandacht moet vastgehouden worden, moeten ook de fietslobbyisten hebben gedacht die gretig bij ons aan de lijn hingen. Maar alle mooie woorden ten spijt: hoe zit het met de fiets in Brussel zelf? Als je kijkt naar de Villo! (een fietsverhuurdienst beschikbaar in elf Brusselse gemeenten waaronder de stad Brussel) zou je denken dat de fiets hier al een prominente plek heeft veroverd. Toch, kijkend naar de dagelijkse realiteit, mag er naar mijn mening nog wel het nodige in geïnvesteerd worden!

Want dat de fiets voor een grote stad een schone en duurzame manier van vervoer kan zijn, is helder. Maar is het – in Brussel – ook gezond? Ik vrees het ergste als ik elke ochtend kijk naar de massa’s auto’s die de Europese wijk in willen of doorkruisen en vervolgens vaststaan op het Schumanplein of de Kortenberglaan. Dit kan niet anders dan een behoorlijk negatieve impact hebben op de luchtkwaliteit, en daarmee op de zich volzuigende fietserslongen.

IMG_0292 Schuman bouwputEn is het fietsen in Brussel veilig? Ook dat waag ik te betwijfelen. Brussel is een bouwput. Om de paar meter struikel je over wegopbrekingen, omleidingen, afzettingen, werkzaamheden, etc. Wegen liggen open, tegels zitten schots en scheef, verlichting ontbreekt of is stuk. De straten hebben over het algemeen geen aparte fietspaden en het andere verkeer is de fiets duidelijk niet gewend, met rare capriolen tot gevolg. Overigens zitten die eenzame fietsers er zelf ook wat dubbel in: enerzijds veiligheid voorop met een bijzonder opvallende uitdossing (stevige helm, reflecterend hesje en knipperende lichten aan zich vastgeknoopt), anderzijds schieten ze in volle vaart kris kras door het voortkruipende verkeer. Daarbij maken ze het soms ook te bont. Tenzij ik nog niet weet dat de regels hier juist voorschrijven dat je alleen op de stoep mag fietsen…

Ondanks alles hoop ik van harte dat ook Brussel inziet dat de fiets als vervoersmiddel veel meerwaarde biedt, niet in het minst als verlichting voor de files.

Ik zelf zou de fiets omarmen. Niet alleen als vervoersmiddel, maar ook als beeld. Ik heb de fiets al vaker gebruikt in bijvoorbeeld de terugkerende discussie bij de overheid welk type ambtenaar je nu het beste kunt hebben: de specialist of de generalist. Voor mij is het geen keuze, maar eerder een tandem waarbij je zowel de kwaliteiten van de een als die van de ander nodig hebt. Ook bij mijn overstap naar de (destijds) Raad voor Verkeer en Waterstaat, waar ik zou gaan werken aan een advies voor CO2-reductie in alle vervoersmodaliteiten, heb ik met een knipoog een speech gehouden over de fiets. Het kon toch niet anders dan dat de fiets de voor de hand liggende oplossing zou zijn voor mijn lastige zoektocht. En ook nu, bij mijn overstap naar Brussel, heb ik dossiers en collega’s aan de hand van uitdrukkingen rond de fiets beschreven.
Het beeld van de fiets zal ook voor ons naderende voorzitterschap worden gebruikt. Zoals het Raadssecretariaat al zei bij onze kennismakingsbijeenkomst: straks zitten we samen op de fiets.

Zelf ben ik er nog niet toe gekomen om mijn trouwe tweewieler naar Brussel te halen. Misschien ook wel omdat ik hier ook fan ben geworden van een ander vervoermiddel: de ‘benenwagen’…

Daan van Iterson

Daan van Iterson

Teamcoördinator EU-voorzitterschap bij de Permanente Vertegenwoordiging in Brussel. Gedetacheerd namens het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Samen werken aan een succesvol voorzitterschap. Kijkje in de Brusselse keuken via Business as Brussual.

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: